The cosmos works by the harmony of tensions, like the lyre and bow.
— Heraclitus
The land is rich with layered strata of time, compressed history shaped by the immense forces that brought the Earth and the universe into existence. It holds within it the vast record of every living organism that has ever emerged on this planet. The land existed millions of years before humans, accumulating resources and elemental matter from the atomic scale to the energetic reactions that make life possible, as if it were the primordial mother of all things.
Nature is immense and intrinsically valuable. What appears to us as a speck of soil contains the forever-shifting body of the Earth, revealing astonishing wonders. These wonders also guide us to confront another side of the story: hidden tales of how Earth’s flesh is carved open, its life-force extracted, and its living beings harmed under the will of “capitalism.” The system commodifies natural resources into “value,” disregarding the inevitable consequences for human life.
Human actions, driven by a capitalist engine powered by ever-shifting numbers, gnaw away at the Earth, stripping it to the bone and down to the core of existence. Humans become both the agents and the victims, divided only by the unequal distribution of wealth created by economic value. This produces a suffocating vertical divide – an intangible gap between objects, people, environments, and the emotional landscape of time.
The exhibition “Magic Mountain: The Ontology of Blue” by jiandyin (Jiradej Meemalai and Pornpilai Meemalai) is an artistic investigation of the land, and an examination of human, scientific, natural, ecological structures, and even of the power relations entangled with the value of precious metal that humans have designated as “assets” under the power of currency.
When place, people, time, and capitalism converge in an act that damages nature and exhausts resources, the investigation is no longer merely a surface study. It becomes a descent into hidden dimensions: social, political, economic, and financial power, including the state of being “Alive-Dead” that engulfs people in the communities who cannot escape the consequences.
The case study of this project is located in a gold-mining community in North Central Thailand. There, the artists investigated environmental contamination and the health crises among villagers. Through first-hand experience, they observed the transformations triggered by transnational mining operations on the site, ranging from the extraction of resources, the toxic residue left behind, and the erosion of bodies and spirits of the living. In this community, the meaning of coexistence between humans and nature has been profoundly ruptured. Coexistence becomes a coerced condition under the domination of profit. What appears as a new “normal” is merely a thin crust covering a deepening wound. Beneath the surface, it quietly festers within the land and the people.
The exhibition unfolds the ongoing damage inflicted on the environment and the community at the hands of humans. It focuses on the ontology of life, death, and the third state. Here, we see beings who live toward death and presences that fade slowly through time. The power of this liminal space lies in its atmospheric tension – a dense, unspoken energy residing in the psychological chasm at the community’s heart.
Gold originated from the collision of neutron stars and supernova explosions that forge heavy elements. These particles later merged into cosmic dust, settled into forming stars, and eventually became concentrated in the Earth’s crust through geological processes. They either rose as mountains or settled as strata. Mountains, therefore, are repositories of ancient celestial events, preserving traces of elemental origins across millions of years.
Contrasting the time when supernova blasting created precious metal, the blasting used today in the search for gold causes damage that unethically impedes all organisms, including humans, dictated by the power of what we call “capitalism.”
Gold mining relies on complex scientific processes using chemical compounds to separate gold from ore. Cyanide is a key agent in the procedure known as cyanide leaching or heap leaching. The chemical substance effectively binds with precious metals such as gold or silver. However, the procedure leaves behind hazardous tailings. When poorly managed, these tailings can contaminate local communities. Yet the management “standards” often shift as they move through invisible chains of power. What remains visible is the contamination spreading through the community.
If global gold prices dictate the scale of extraction, then the levels of toxins found in the blood of villagers serve as testimony to the eroding meaning of existence, which varies in tandem with economic value.
For generations, the community lived in harmony with nature. But once a profit-driven entity enters the landscape, the locals are alienated and become “foreign bodies” in their own home. As in the mining process, where everything deemed worthless is “separated” and “deprived,” the villagers are reduced to wage laborers and simultaneously are turned into victims.
The ontological exploration undertaken by this exhibition uncovers layered narratives from microscopic to cosmic. Through conversations gathered in the field, the exhibition uses metaphor to reveal the scars left on the meaning of existence; ones that have begun to harden into permanent marks.
Life and death coexist in this landscape. Between them lies a fissure filled with layered narratives of social fracture, economic strain, political imbalance, and the dominance of capital that tears the natural world apart while maintaining the illusion of normalcy.
The color blue appears throughout the exhibition to represent the chemical agent central to gold extraction: cyanide. Blue traditionally evokes wealth, power, luxury, and stability. Here, however, the artists lead us into another conceptual terrain, with the chemical compound being the first chapter of the story. The artists incorporate cyanide within their multimedia artworks. Each piece forms a dialogue with space, time, and the people whose lives intersect with environmental problems caused by humans.
Fragments of the universe, formed over millions of years, are dug from the earth as though awakening a slumbering deity, summoned through a living sacrifice. Precious metals resurrected from beneath the soil reveal humanity’s attempt to surpass the magnitude of nature, only to discard toxic remains back into the earth. In this process, humanity slowly dissolves under the force of “capitalism”, which invents a new chaotic law for survival.
The issue echoes the ideas of Donna Haraway, who coined the concept of the Chthulucene. The idea rejects human exceptionalism and emphasizes that humans exist as part of an interdependent network of beings, landforms, materials, and ecologies.
Therefore, “Magic Mountain: The Ontology of Blue” examines the damages created by human actions under the hands of capital, impacting the environment and the people within the landscape. The exhibition does not seek to judge, but to illuminate the reality of a society in which life’s value is overshadowed by numerical worth.
Life and death flow through the fluctuating stream of numbers. The geology of time gathers histories and soars over the earth as a magic mountain. The mountain is now approaching its demise alongside the humans who exploit it. Mountains weep. Nature mourns. Grassroots perish. When nature and labor are devalued, those in power, who we call “capitalists”, inevitably grow richer.
And when the unified tension between lyre and bow falls,
the balance of the cosmos breaks and all beings are eradicated,
awaiting their return to cosmic dust.
บทความนิทรรศการ “เศษธรณีของประวัติศาสตร์: อนุสรณ์สถานของเวลาที่ทับถมกับสภาวะครึ่ง ๆ กลาง ๆ ระหว่างความเป็นและความตาย”
เขียนโดย กฤษฎา ดุษฎีวนิช
อันจักรวาลนั้นขับเคลื่อนโดยดุลยภาพแห่งแรงคลายและแรงขึงตึง มิต่างอันใดจากธรรมชาติของพิณและคันธนู
—เฮราไคลตัส (Heraclitus)
แผ่นดินคือที่อุดมไปด้วยชั้นแยกของกาลเวลาที่ทับถมผ่านประวัติศาสตร์ที่ถูกหล่อหลอมด้วยพลังงานและกาลเวลาเมื่อครั้งที่โลกและจักรวาลได้อุบัติขึ้นด้วยพลังงานอันมหาศาล ผืนแผ่นดินได้เก็บบันทึกเรื่องราวประวัติศาสตร์ในระดับกว้างของสรรพสิ่งมีชีวิตทุกอณูที่ได้อุบัติขึ้นบนโลกนี้อย่างมากมาย ผืนดินดำรงอยู่มาก่อนสิ่งมีชีวิตที่เรียกว่ามนุษย์นับล้านปี สั่งสมทรัพยากรและสิ่งมีค่าต่าง ๆ นานา ทั้งในระดับอะตอมเรื่อยไปจนถึงพลังงานปฏิกิริยาของการก่อกำเนิดสิ่งต่าง ๆ อย่างมหัศจรรย์ ราวกับมารดาผู้ก่อกำเนิดของสรรพสิ่ง
ธรรมชาติล้วนยิ่งใหญ่และมีค่าในตัวเอง หากเราเห็นเพียงเศษธุลีดิน แต่สิ่งที่ซ้อนอยู่เบื้องหลังนั้นมีเรื่องราวที่เป็นดั่งเรือนร่างของโลกที่เคลื่อนคลาย เพื่อพาเราไปพบเจอสิ่งต่าง ๆ ที่มหัศจรรย์พันลึก ว่าด้วยความมหัศจรรย์นี้เองที่นำพาเราให้ไปสำรวจอีกด้านของเรื่องราวการกัดกินเลือดเนื้อธรณี และสร้างความเจ็บปวดให้แก่สิ่งมีชีวิตบนผืนโลก ผ่านเจตจำนงของ “ทุนนิยม” ที่แปรเปลี่ยนทรัพยากรให้กลับกลายเป็น “มูลค่า” โดยไม่คำนึงถึงผลที่จะตามมาสำหรับมนุษย์ในไม่ช้า
ด้วยการก่อการของมนุษย์ที่อยู่ในฟันเฟืองของระบบทุนซึ่งขับเคลื่อนด้วยตัวเลขที่เคลื่อนไหลอยู่ตลอดเวลา ระบบดังกล่าวกำลังกัดกินและเซาะกร่อนผืนโลก ราวกับการชำแหละเนื้อหนังลึกลงไปจนถึงกระดูก ดำดิ่งไปสู่จิตวิญญาณของการดำรงอยู่เอง มนุษย์ได้เป็นฝ่ายกระทำต่อมนุษย์ด้วยกัน ต่างกันเพียงการถือครองอำนาจแห่งเงินตราที่เกิดจากตัวเลขมูลฐานทางเศรษฐกิจ ซึ่งสภาวะดังกล่าวคือความกระอักกระอ่วนของช่องว่างที่เกิดขึ้นในลักษณะแนวดิ่งทางสังคม ซึ่งทำให้เกิดพื้นที่ว่างที่เป็นนามธรรมระหว่างวัตถุ ผู้คน และสิ่งแวดล้อม เรื่อยไปจนถึงห้วงอารมณ์ความรู้สึกที่อื้ออึงในกาลเวลา
นิทรรศการ Magic Mountain: The Ontology of Blue โดย Jiandyin (พรพิไล มีมาลัย และจิรเดช มีมาลัย) คือปฏิบัติการทางศิลปะในการคลี่ระนาบผืนดิน และสำรวจในเชิงโครงสร้างทั้งมิติของมนุษย์ วิทยาศาสตร์ ธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม และความเกี่ยวพันโยงใยกับอำนาจของมูลค่าสินแร่ที่มนุษย์อุปโลกน์ขึ้นให้กลายเป็น “สินทรัพย์” เพื่อใช้เป็นมาตรฐานของการดำรงอยู่ภายใต้อำนาจของเงินตรา
เมื่อพื้นที่ ผู้คน เวลา และอำนาจของทุนนิยมมาปฏิสังสรรค์กัน ผ่านการก่อการที่ส่งผลร้ายต่อธรรมชาติและทรัพยากร การสำรวจดังกล่าวจึงไม่ใช่เพียงการสำรวจภาคพื้นดินที่เป็นรูปธรรม หากแต่เป็นการขุดค้นลงลึกไปสู่สิ่งซ้อนเร้นในมิติต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นสังคม การเมือง เศรษฐกิจ อำนาจของเงิน หรือแม้กระทั่งการสำรวจสภาวะ “ความเป็น–ความตาย” ที่โอบรัดผู้คนในพื้นที่ดังกล่าวอย่างยากจะหลีกหนี
ในชุมชนบริเวณเหมืองทองคำแห่งหนึ่งที่ตั้งอยู่ในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่างของประเทศไทย คือพื้นที่กรณีศึกษาที่ศิลปินเข้าไปสำรวจประเด็นสิ่งแวดล้อมและการล้มป่วยของผู้คนในชุมชน ปัญหาในพื้นที่ดังกล่าวนี้ ศิลปินได้นำตนเองเข้าไปเฝ้าสังเกตการณ์ถึงความเปลี่ยนแปลงในหลายมิติที่เกิดขึ้นจากอุตสาหกรรมเหมืองทองของทุนข้ามชาติ ความเปลี่ยนแปลงนี้เริ่มต้นจากการกัดกินทรัพยากร ทิ้งเศษซากอันเป็นมลพิษตกค้างแก่ผู้คน และกัดกร่อนเลือดเนื้อและจิตวิญญาณของการดำรงอยู่ ซึ่งสิ่งต่างๆ ที่เกิดขึ้นในชุมชนดังกล่าวได้เซาะกร่อนความหมายของการอยู่ร่วมกันระหว่างมนุษย์และธรรมชาติอย่างสิ้นเชิง การอยู่ร่วมกับธรรมชาติกลับกลายเป็นสภาวะจำยอมเมื่อมีอำนาจของทุนเข้ามาพัวพัน สิ่งที่ดำรงอยู่กำลังแตกสลายลงภายใต้ภาพลักษณ์ของความปกติใหม่อันผิดเพี้ยน ความปกติที่ไม่ปกตินี้คือชั้นบางๆ ของปัญหาที่ถูกทับถมหมักบ่มจนกลายเป็นเนื้อร้ายกัดกินพื้นที่และผู้คนอย่างเงียบงัน
สิ่งที่เกิดขึ้นในพื้นที่นิทรรศการนี้คือการคลี่ให้เห็นถึงปัญหาที่กำลังเกิดขึ้นจากการกระทำของมนุษย์ต่อสิ่งแวดล้อมและส่งต่อไปสู่ผู้คนในชุมชนซึ่งเป็นผู้ได้รับผลกระทบ การสำรวจในเชิงศิลปะนี้ มุ่งเป้า ไปที่การศึกษาภาววิทยากับความเป็น ความตาย และภาวะระหว่างกลาง ซึ่งเราจะได้เห็นสิ่งที่ดำรงอยู่ที่รอวันจาก หรือการจากลาของการดำรงอยู่ที่แทรกซึมอยู่ในกาลเวลาอย่างช้าๆ สภาวะดังกล่าวนี้มีความน่าสนใจอยู่ที่ ระยะคั่นกลาง ชั้นบรรยากาศของ สภาวะคั่นกลาง ระหว่างความเป็นและความตายนี้มีพลังงานที่คลุกรุ่นในมิติที่เป็นนามธรรมที่อยู่ก้นลึกดั่งหุบเหวในจิตใจของผู้คนในชุมชน
แร่ทองคำเกิดจากเหตุการณ์การชนของดาวนิวตรอนและการระเบิดของดาวฤกษ์ ซึ่งปลดปล่อยพลังงานมหาศาลจนก่อให้เกิดธาตุหนักอย่างทองคำ หลังจากการระเบิด ธาตุทองคำกระจายตัวในอวกาศ กลั่นตัวเป็นฝุ่นจักรวาล แล้วรวมเข้ากับมวลดาวที่กำลังก่อตัว ก่อนจะถูกพัดพามาก่อตัวเป็นหินแร่บนโลกผ่านกระบวนการธรณีวิทยา รวมตัวเป็นชั้นดินหรือยกตัวขึ้นเป็นภูเขา ดังนั้น ภูเขาจึงเป็นที่เก็บรักษาเศษซากของเหตุการณ์ดาราศาสตร์โบราณและเกิดร่องรอยของการกำเนิดธาตุที่เชื่อมโยงกับภาววิทยา (ontology) ของพื้นที่และเวลาที่ซ้อนทับกันนับหลายล้านปี
ย้อนกลับไป เมื่อการระเบิดในจักรวาลครั้งนั้นคือการก่อกำเนิดแร่อันมีค่า หากแต่ในเวลาปัจจุบัน การระเบิดเพื่อขุดค้นหาแร่ดังกล่าวกลับกลายเป็นสภาวะของการกัดกร่อนสรรพสิ่ง รวมถึงมนุษย์อย่างไม่เป็นธรรม ผ่านวิธีการและอำนาจของสิ่งที่เราเรียกว่า “ทุนนิยม”
ซึ่งกระบวนการเพื่อให้ได้มาซึ่งสินแร่ในผืนดินนี้ประกอบด้วยกระบวนการทางวิทยาศาสตร์จำนวนมากที่ใช้สารประกอบเคมีเพื่อแยกแร่ทองคำออกจากแร่อื่น ๆ หนึ่งในสารเคมีสำคัญที่อยู่ในกระบวนการคัดแยกดังกล่าวคือ ไซยาไนด์ (Cyanide) ซึ่งเป็นสารที่จับกับโลหะมีค่าได้ดี โดยเฉพาะทองและเงิน ในเหมืองทอง กระบวนการนี้ถูกเรียกว่า Cyanide Leaching / Heap Leaching ซึ่งหลังกระบวนการจะมีกากของเสียที่สามารถส่งผลร้ายแรงต่อมนุษย์และสิ่งแวดล้อม หากการจัดการกากของเสียดังกล่าวไร้มาตรฐาน และแน่นอนว่า คำว่า “มาตรฐาน” มักลื่นไหลและผันเปลี่ยนไปตามอำนาจที่มองไม่เห็น ส่วนสิ่งที่เห็นได้ชัดเจนกลับเป็นผลกระทบที่กำลังปนเปื้อนไปสู่ผู้คนในชุมชน
หากกล่าวได้ว่าตัวเลขที่กำลังผันเปลี่ยนของราคาทองคำในตลาดโลก คือปัจจัยกำหนดปริมาณการผลิตหรือการถลุงแร่ทองคำที่ถูกนำขึ้นมาจากผืนดิน ตัวเลขของสารปนเปื้อนที่แฝงอยู่ในกระแสเลือดของผู้คนในชุมชน ก็อาจเป็นหลักฐานพยานของการเซาะกร่อนความหมายของการดำรงอยู่ ซึ่งอาจสอดคล้องกับตัวเลขของมูลค่าทางเศรษฐกิจด้วยเช่นกัน
ผู้คนในชุมชนคือผู้ที่อยู่และอาศัยร่วมกับธรรมชาติมายาวนานอย่างสันติ เกื้อกูล และผสมผสานกันอย่างเป็นหนึ่งเดียว แต่เมื่อธุรกิจที่ขับเคลื่อนด้วยเม็ดเงินเข้ามาคั่นกลาง ผู้คนในชุมชนจึงกลับกลายเป็น “สิ่งแปลกปลอม” ในพื้นที่และเวลาอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ราวกับกระบวนการเพื่อให้ได้มาซึ่งทองคำที่ต้อง “คัดแยก” รวมถึง “กีดกัน” สิ่งที่ไม่มีมูลค่าออกจากสิ่งที่ต้องการอย่างหมดจด ผู้คนในชุมชนจึงถูกทำให้เป็นเพียงแรงงานที่ได้รับค่าตอบแทนและเป็นผู้รับผลกระทบในเวลาเดียวกัน
ทั้งนี้ การสำรวจภาววิทยาของพื้นที่และผู้คนในชุมชนดังกล่าวนั้นจึงเต็มไปด้วยเรื่องราวที่ซ้อนทับมากมาย ตั้งแต่ระดับอนุภาคไปจนถึงมหภาค การค่อยๆ คลี่ให้เห็นชั้นบรรยากาศบางๆ ของปัญหาที่เกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป ในนิทรรศการดังกล่าวนี้จึงมีความบรรจงที่จะเผยให้เห็นบทสนทนาที่ได้จากการลงพื้นที่สำรวจ แล้วอุปมาให้เห็นถึงร่องรอยบาดแผลที่ตกสะเก็ด กลายเป็นตำหนิด่างดำของความหมายในการดำรงอยู่
ความเป็นกับความตายจึงเป็นสองสิ่งที่อยู่เคียงกันในบริบทการใช้ชีวิตในพื้นที่ดังกล่าว หากแต่ช่องห่างระหว่างสองสิ่งนี้เราเห็นเรื่องราว เห็นรอยยับย่นทางสังคม เศรษฐกิจ การเมือง และอำนาจของเม็ดเงินที่ทำให้อะไรๆ ที่เป็นสรรพสิ่งในธรรมชาติแตกสลายออกเป็นเสี่ยงๆ แต่ดำรงไว้ซึ่งความเป็นปกติ
สีน้ำเงินถูกนำมาใช้เป็นอุปมานิทัศน์เพื่อสื่อถึงไซยาไนด์ อันเป็นสารประกอบทางเคมีที่สำคัญในกระบวนการทำเหมืองทอง มโนทัศน์ของสีน้ำเงินอุดมไปด้วยความหรูหรา รุ่มรวย มั่งคั่ง อำนาจ และความมั่นคง หากแต่ในที่นี้ ศิลปินได้พาเราดำดิ่งไปสู่มโนทัศน์ใหม่ของสภาวะของสารประกอบทางเคมีที่เป็นต้นทางของเรื่องราวที่แทรกซึมและเจือปนอยู่ในผลงานศิลปะซึ่งนำเสนอผ่านสื่ออันหลากหลาย ราวกับตัวบทสมมุติฐานของการสำรวจร่องรอยต่างๆ ที่เกิดขึ้น ผลงานแต่ละชิ้นสื่อสารกับตัวบท กับพื้นที่ กับเวลา กับผู้คน โยงใยไปมาผ่านจุดเชื่อมตัดของปัญหาที่เกิดจากการกระทำของมนุษย์ต่อธรรมชาติ
เศษพยานแห่งกาลเวลานับล้านปีได้ถูกนำขึ้นมาจากผืนดิน ราวกับการปลุกเทพเจ้าที่หลับใหลจากจักรวาลอันไกลโพ้นด้วยเครื่องสังเวยที่มีชีวิตและลมหายใจ สินแร่ต่างๆ ที่ถูกนำกลับขึ้นมาจากการหลับใหลใต้ผืนโลก ทำให้เราเห็นความพยายามของมนุษย์ในการเอาชนะความยิ่งใหญ่ของธรรมชาติและสรรพสิ่ง พร้อมทั้งทิ้งเศษซากพยานอันเป็นพิษกลับลงสู่ผืนดินอีกครั้งอย่างไม่ใยดี ภาวะความเป็นมนุษย์ค่อยๆ เลือนหายไปท่ามกลางอำนาจของ “ทุนนิยม” ที่สร้างกฎที่ไร้ระเบียบของการอยู่รอดรูปแบบใหม่
ปัญหาดังที่ได้กล่าวมาอาจต้องมองและให้ความสนใจไปที่แนวคิดของ ดอนนา แฮราเวย์ ( Donna Haraway) ที่เสนอคำว่า Chthulucene (ชู-ทู-ลู-ซีน / ช์ทูลูซีน) ซึ่งเป็นแนวคิดทางทฤษฎีวัฒนธรรม สังคมที่เน้นย้ำว่ามนุษย์ไม่ใช่ศูนย์กลางของโลก หากแต่เป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ สิ่งมีชีวิต ดิน วัตถุ ภูมิประเทศ โดยมนุษย์ไม่ใช่ศูนย์กลางของโลกอีกต่อไป แต่เป็นหนึ่งในผู้ร่วมอาศัยในระบบชีวิตของโลก และเกี่ยวโยงพัวพันกับทุกสรรพสิ่ง
นิทรรศการ Magic Mountain: The Ontology of Blue จึงเป็นการสำรวจร่องรอยบาดแผลจากสภาวการณ์อันไม่ปกติที่เกิดจากแนวคิดของมนุษย์ที่อยู่ภายใต้อำนาจของ “ทุน” ซึ่งส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและผู้คนที่อาศัยอิงแอบอยู่ในพื้นที่ดังกล่าว ใจความหลักของนิทรรศการมิได้มุ่งหมายเพื่อตัดสินว่าใครผิดใครถูก หากแต่ต้องการฉายภาพปรากฏการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นในสังคมที่มนุษย์ถูกกดทับด้วยสิ่งที่เป็นมูลค่าเชิงตัวเลขมากกว่าคุณภาพและคุณค่าของชีวิต
ความเป็นและความตายของชีวิตได้ผันเปลี่ยนไปตามตัวเลขที่เคลื่อนไหลไร้ทิศทาง ธรณีแห่งกาลเวลาสั่งสมเรื่องราวและประวัติศาสตร์มากมายจนกลายเป็นภูเขาแห่งเวทมนตร์ที่ตั้งเด่นตระหง่านบนผืนโลก ภูเขาที่กำลังจะตายและล่มสลายไปพร้อมกับการดำรงอยู่และการสูญสิ้น เฉกเช่นเดียวกับมนุษย์ผู้เป็นผู้กระทำการ ภูเขานั้นร้องไห้ ธรรมชาติโศกเศร้า ผู้คนรากหญ้าล้มตาย… “เมื่อธรรมชาติและแรงงานมีราคาค่างวดต่ำ ผู้มีอำนาจที่เราเรียกกันว่า “นายทุน” ก็ย่อมเป็นฝ่ายที่ร่ำรวยขึ้นเสมอ”
เมื่อดุลยภาพแห่งแรงคลายและแรงตึงของพิณและคันธนูสูญสิ้น
ความสมดุลของจักรวาลและสรรพสิ่งก็จะสูญสลายย่อยยับ
รอวันกลับกลายเป็นฝุ่นผงแห่งจักรวาลอีกครั้งในไม่ช้า
